Mentorluk

Mentor Kavram─▒n─▒n Tarih├žesi

Mentor ve Mentorluk kavramlar─▒n─▒n tarih├žesi HomerosÔÇÖun Odyssey destan─▒na kadar dayanmaktad─▒r. OdysseyÔÇÖde Mentor AlcimusÔÇÖun o─člu olup TaphosÔÇÖlu bir kabile reisidir ve OdysseusÔÇÖun ya┼čl─▒l─▒k d├Âneminde yak─▒n arkada┼č─▒ olmu┼čtur. Odysseus Truva sava┼č─▒na gitti─činde o─člu TelemachusÔÇÖa g├Âz kulak olmas─▒ g├Ârevini MentorÔÇÖa vermi┼čtir.

OdysseusÔÇÖun koruyucu tanr─▒├žas─▒ Athena zaman zaman k─▒l─▒k de─či┼čtirerek Mentor g├Âr├╝n├╝m├╝nde TelemachusÔÇÖla g├Âr├╝┼čm├╝┼č ve ona ├že┼čitli fikirler vermi┼čtir.

TelemachusÔÇÖun Mentor ile olan ili┼čkisi ve AthenaÔÇÖn─▒n ile olan g├Âr├╝┼čmelerinin i├žeri─či sayesinde Mentor kelimesi ÔÇťaz deneyimli bir i┼č arkada┼č─▒yla bilgeli─čini ve bilgilerini payla┼čan ki┼čiÔÇŁ anlam─▒nda ─░ngilizceye yerle┼čmi┼čtir.

Kay─▒tl─▒ ilk modern kullan─▒m─▒ 1699 y─▒l─▒nda Frans─▒z yazar Fran├žois F├ęnelon taraf─▒ndan yay─▒nlanan, MentorÔÇÖun ba┼čkarakter oldu─ču ÔÇťTelemachusÔÇÖun Maceralar─▒ÔÇŁ isimli kitaba kadar gitmektedir.

─░┼čin tarih├žesini ├Â─črendi─čimize g├Âre g├╝n├╝m├╝z d├╝nyas─▒na d├Ânerek Mentor ve Mentorluk kavramlar─▒n─▒n ger├žek hayat─▒m─▒zda ne ifade etti─čini g├Ârmek yerinde olacakt─▒r.

Mentor Kimdir? Mentorluk Nedir?

├ľncelikle ifade etmek demi┼čken T├╝rk├žeÔÇÖde nas─▒l ifade edildi─či ile ba┼člamak gerekir. T├╝rk├že dil yap─▒s─▒ nedeniyle Mentor yerine Ment├Âr, Mentorluk yerine Ment├Ârl├╝k olarak kullan─▒lmas─▒ daha do─črudur. Buna kar┼č─▒l─▒k yayg─▒n kullan─▒mda her ikisi de e┼čit seviyede yer almaktad─▒r. Yani hangisini kullan─▒rsan─▒z kullan─▒n yanl─▒┼č anla┼č─▒lmaz.

Mentor kelimesi g├╝n├╝m├╝zde ÔÇťAk─▒l Hocas─▒ÔÇŁ olarak ele al─▒nmaktad─▒r. Bu i┼či yapan ki┼či Mentor, hizmeti ve deste─či alan ki┼či de Menti (Mentee) olarak adland─▒r─▒lmaktad─▒r. Ancak yine yayg─▒n kullan─▒mda Menti yerine ÔÇťDan─▒┼čanÔÇŁ ya da ÔÇťM├╝┼čteriÔÇŁ ifadesi daha aktif yer al─▒r.

Mentorluk belirli bir deneyim, bilgi birikimi, beceri veya uzmanl─▒─ča sahip bir ki┼činin bir ba┼čkas─▒n─▒n ki┼čisel ya da mesleki anlamda geli┼čimine ele al─▒nan konularla ba─člant─▒l─▒ tavsiyeler vererek, yol g├Âstererek ve bilgilendirerek katk─▒da bulunmas─▒, ak─▒l hocal─▒─č─▒ yapmas─▒d─▒r.

Mentorluk bug├╝n ve gelece─če odakl─▒ bir s├╝re├žtir. Ge├žmi┼čten gelen bilgiler de sadece bug├╝ne ve gelece─če ─▒┼č─▒k tutmak i├žin kullan─▒lan verilerdir. Mentor ge├žmi┼če tak─▒l─▒p kalmaz, elde etti─či t├╝m verileri hedefleri ger├žekle┼čtirmek ve gelece─či istenilen y├Ânde ┼čekillendirmek i├žin referans olarak kullan─▒r.

Mentorlukta as─▒l sorumluluk dan─▒┼čandad─▒r. Mentor, deneyimi ve bilgi birikimi ile konuyu olabildi─čince ula┼č─▒lmas─▒ gereken hedefler do─črultusunda tutar. Yine de dan─▒┼čan, i┼či bat─▒rma pahas─▒na, isterse kendi bildi─čini yapma ├Âzg├╝rl├╝─č├╝ne sahiptir.

Mentorluk ve Hayat─▒m─▒zdaki Yeri

Start-upÔÇÖlar, geli┼čim veya de─či┼čim planlayan kurumlar, klasik veya ├ževik projelerle u─čra┼čan departmanlar, insan kaynaklar─▒ departmanlar─▒, s─▒navlara haz─▒rlananlar, kariyeri konusunda de─či┼čim/geli┼čim planlar─▒ olan bireyler ve daha bir├žok farkl─▒ konuda destek ihtiyac─▒ olanlar i├žin mentorluk ├žok ├Ânemli bir destek ve geli┼čim arac─▒d─▒r.

T─▒pk─▒ benim bu yaz─▒y─▒ yazarken do─čru yaz─▒ yazma teknikleri konusunda mentorluk almam gibi pek ├žok farkl─▒ alanda ve seviyede mentorluk deste─či al─▒nabilir.

Mentorluk s├╝reci iki taraf─▒n tan─▒┼čmas─▒n─▒n ard─▒ndan bir ├Ân de─čerlendirme ile ba┼člar. Etik ve gizlilik anla┼čmalar─▒ her zaman bu s├╝re├žlerin i├žinde yer al─▒r. Kar┼č─▒l─▒kl─▒ mutabakat sa─čland─▒─č─▒ takdirde mentor dan─▒┼čan─▒ ile analize ba┼člar. Durum de─čerlendirmelerinin ard─▒ndan olas─▒ ├ž├Âz├╝m senaryolar─▒ ele al─▒n─▒r. Mentor dan─▒┼čan─▒n olay─▒n farkl─▒ boyutlar─▒ g├Ârmesini sa─člar. ─░ki taraf─▒n da ├Âdevleri ve ├žal─▒┼č─▒p haz─▒rlanmas─▒ gereken durumlar olabilir. Mentor gerekti─činde network├╝n├╝ devreye sokarak dan─▒┼čan─▒n do─čru ki┼čilere ve yerlere ula┼čmas─▒nda yard─▒mc─▒ olur. Bu ├žal─▒┼čmalar haftalara ya da aylara yay─▒lm─▒┼č bir ├žal─▒┼čma olabilir. Nihai durumda dan─▒┼čan ula┼čmak istedi─či hedef konusunda ister MentorÔÇÖun y├Ânlendirmelerine g├Âre isterse kendi bildi─či gibi hareket eder. Akl─▒ ba┼č─▒nda bir dan─▒┼čan genellikle mentor y├Ânlendirmesi do─črultusunda, riskleri minimum seviyede tutarak ilerler.

S├╝re├žte kullan─▒lan ara├žlar ve yakla┼č─▒mlar ko├žluk ara├žlar─▒ ve y├Ântemlerine olduk├ža yak─▒nd─▒r. Ancak ko├žlukta kesinlikle dan─▒┼čana bir y├Ânlendirme yap─▒lmaz. Bu a├ž─▒dan mentorluk ve ko├žluk birbirinden ayr─▒l─▒r.

Dan─▒┼čmanl─▒k ile kar┼č─▒la┼čt─▒rd─▒─č─▒m─▒zda mentorluk uzmanl─▒k ve sorumluluk a├ž─▒s─▒ndan farkl─▒l─▒k g├Âsterir. Her ikisinde de uzmanl─▒k gereksinimi olsa da dan─▒┼čmanl─▒kta dan─▒┼čman ne derse o yap─▒l─▒r ve sorumluluk dan─▒┼čmana aittir. Ancak mentorlukta dan─▒┼čan kendi se├žimine g├Âre hareket eder, bu nedenle as─▒l sorumluluk dan─▒┼čanda kal─▒r.

Bir Mentor Edinmek

─░yi bir mentor konusunda belirli bir uzmanl─▒─ča ve deneyime sahip olmal─▒d─▒r. Ayn─▒ zamanda temel ara├žlar─▒n kullan─▒m─▒na da h├ókim olmal─▒d─▒r. ├çevreniz bu tarz deneyime sahip ki┼čiler olabilece─či gibi internet ├╝zerinden farkl─▒ ara┼čt─▒rmalarla uygun bir mentor aday─▒ da bulabilirsiniz. ─░lk g├Âr├╝┼čme kimya g├Âr├╝┼čmesi olup uyum sa─člay─▒p sa─člayamayaca─č─▒n─▒za bakars─▒n─▒z. Ard─▒ndan da kar┼č─▒l─▒kl─▒ ├žal─▒┼čmalara ba┼člars─▒n─▒z.

Mentor dan─▒┼čan yerine i┼či yapmaz. Sadece yol g├Âsterir. Mentor ile anla┼č─▒nca i┼či dan─▒┼čan yerine yapaca─č─▒ gibi bir yan─▒lg─▒ya d├╝┼čmemek gerekir.

Her ne kadar ├╝cretsiz mentorluk yapanlar olsa da, normalde mentorluk ├╝cretli bir hizmettir. ├ťcretsiz mentorluk deste─či verenler ├žo─čunlukla yat─▒r─▒m yapan ki┼čiler, kar g├╝tmeyen organizasyonlar veya bu i┼či keyfi yapan ├╝st d├╝zey y├Âneticiler olmaktad─▒r. Bulabilir ve ayarlayabilirseniz f─▒rsat─▒ ka├ž─▒rmay─▒n derim.

├ťcretli hizmet olarak genel yakla┼č─▒m yar─▒m g├╝nl├╝k veya tam g├╝nl├╝k hizmet kar┼č─▒l─▒─č─▒ ├╝cretlendirilmesi y├Ân├╝ndedir. Saat bazl─▒ ├╝cretlendirme yap─▒labilecek olsa da anlaml─▒ bir yakla┼č─▒m olmaz.

Do─čru MentorÔÇÖu mu bulmaya ├žal─▒┼č─▒yorsunuz?

Ula┼čmak istedi─činiz zirvelere birlikte ├ž─▒kal─▒m!

Herkes hayat─▒n─▒n bir noktas─▒nda bir tak─▒m konularda kendisine yol g├Âsterilmesine ihtiya├ž duyar. ─░lgili konuda uzmanl─▒─č─▒ olan bir Mentor bulup ihtiyac─▒ olan konuda Mentorluk alarak daha h─▒zl─▒ ilerleyebilir ve hatalardan ka├ž─▒nabilir.

─░htiyac─▒n─▒z olan konularda mentorluk ve ko├žluk deste─či i├žin bana ileti┼čim sayfamdan ula┼č─▒n.