Ko├žluk Ara├žlar─▒: De─čerler Listesi

De─čerler Listesi

De─čerler Listesi ki┼činin kendini ke┼čfetmesi a├ž─▒s─▒ndan ├Ânemli bir ko├žluk arac─▒d─▒r. Hi├ž ko├žluk almam─▒┼č ki┼čilerin ├Âncelikle de─čerlerini ke┼čfetmekle s├╝rece ba┼člamas─▒ ├Ânerilmektedir.

Ko├žluk yaparken ko├žlar─▒n s├╝rece katk─▒ sa─člamak amac─▒yla kulland─▒klar─▒ ├že┼čitli ara├žlar vard─▒r. Bunlarla ilgili genel a├ž─▒klamalar─▒ a┼ča─č─▒daki yaz─▒mda yapm─▒┼čt─▒m.

Ko├žluk Ara├žlar─▒

De─čerler Listesi Arac─▒ Nedir?

De─čerler Listesi arac─▒ hayat─▒n─▒za y├Ân veren ve fark─▒nda oldu─čunuz ya da olmad─▒─č─▒n─▒z bir tak─▒m i├ž karar mekanizmalar─▒n─▒z─▒ ke┼čfetmenize yarar.

Milton Rokeach de─čeri ÔÇťbelirli bir davran─▒┼č bi├žiminin ya da varolu┼č amac─▒n─▒n ki┼čisel ya da toplumsal olarak kar┼č─▒tlar─▒na tercih edilmesine dair kal─▒c─▒ inan├žÔÇŁ olarak tan─▒mlar.

De─čerler, bireylerin g├╝nl├╝k hayatta anl─▒k karar verirken kulland─▒─č─▒ temel referans noktalar─▒d─▒r. Bir anlamda ya┼čamlar─▒ndaki rehber prensiplerdir.

Bu ara├ž yeni ba┼člayan ko├žluk s├╝re├žlerinde genellikle en temel ba┼člang─▒├ž noktas─▒ olarak ele al─▒nmaktad─▒r.

De─čerler Listesi Arac─▒ Kullan─▒m Amac─▒

De─čerler Listesi arac─▒ m├╝┼čterinin hayat─▒nda ├Ânem verdi─či, bilerek ya da bilmeyerek ald─▒─č─▒ kararlar─▒ etkileyen, hayat─▒na y├Ân veren referanslar─▒ ke┼čfetmesini ve bunlar─▒n net olarak fark─▒na varmas─▒n─▒ sa─člamay─▒ ama├žlar.

M├╝┼čterinin hayat─▒nda karars─▒z kald─▒─č─▒ anlarda kullanabilece─či bir referans listesini elinde bulundurmas─▒n─▒ sa─člar. ├ľnemli kararlar al─▒rken de─čerler listesi yeri geldi─činde ba┼čvuru kayna─č─▒ olur.

─░┼čin tersinden bakarsak, de─čerlerinin fark─▒nda olmayan bir ki┼či temeli olmayan bir bina gibi sa─člam dayanaklar─▒ olmadan ters bir harekette kolayca y─▒k─▒labilir.

De─čerler Listesi Arac─▒ Kullan─▒m ┼×ekli

Bireysel ├žal─▒┼čmalarda m├╝┼čterinin kendi de─čerlerini ke┼čfetmesi ve bunlar─▒ hayat─▒n─▒n ├že┼čitli noktalar─▒nda referans olarak kullanmas─▒ ┼čeklinde ger├žekle┼čir.

Tak─▒mlarda de─čerler listesi tak─▒m─▒n ├╝yelerinin bireysel de─čerlerini de─čil tak─▒m─▒n kendisinin de─čerlerini ifade eder. Tak─▒m ├╝yelerinin ortak olarak uyum sa─člamas─▒, sahip ├ž─▒kmas─▒ ve d─▒┼čar─▒ yans─▒tmas─▒ gereken de─čerlerdir. Tak─▒m─▒ bir arada tutacak ve y├Ân verecek bir kaynak olarak da ele al─▒nabilir.

De─čerler Listesi Arac─▒ Uygulama Y├Ântemi

Ko├ž m├╝┼čterisine bu de─čerleri ke┼čfetmesini sa─člayacak ├že┼čitli sorularla yard─▒mc─▒ olur. M├╝┼čterinin sorulara verdi─či cevaplar baz─▒ de─čerlerin do─črudan a├ž─▒─ča ├ž─▒kmas─▒n─▒ sa─člar. Ancak t├╝m de─čerler bu sorularla a├ž─▒─ča ├ž─▒kmayabilir. Bu nedenle s─▒kl─▒kla ├Ânceden haz─▒rlanm─▒┼č kapsaml─▒ bir liste fikir vermesi i├žin m├╝┼čteri ile payla┼č─▒l─▒r. M├╝┼čteri bu listeden bakarak kendisine uydu─čunu d├╝┼č├╝nd├╝─č├╝ kavramlar─▒ veya buradan ├ža─čr─▒┼č─▒mla ba┼čka de─čerleri listeler.

De─čerleri ke┼čfetme s├╝recinde bir olumlu y├Ânden bir de olumsuz y├Ânden sorgulamak gerekir. Olumlu y├Ânden bak─▒┼čta m├╝┼čterinin hayat─▒nda en ├žok olmas─▒n─▒ istedi─či, hayat─▒nda en ├žok yer verdi─či, en ├Ânemli buldu─ču kavramlar tespit edilir. Olumsuz y├Ânden bakarken ise nelere tepki verdi─či, nelerin kendisini k─▒zd─▒rd─▒─č─▒, hayat─▒ndan ├ž─▒karsa b├╝y├╝k kay─▒p olur dedikleri, kaybetmeye dayanamad─▒klar─▒ gibi konularla kavramlar ke┼čfedilir.

Olumlu yakla┼č─▒mla elde edilenler ├žo─ču zaman fark─▒nda olarak ├Ânem verdi─či kavramlard─▒r. Olumsuz yakla┼č─▒mla elde edilen maddeler ise s─▒kl─▒kla fark─▒nda olmad─▒─č─▒ ama bir o kadar da kendisi i├žin ├Ânemli olup d─▒┼čar─▒dan gelen olumsuz tepkilere, olas─▒ kay─▒plara dayanamad─▒─č─▒ kritik de─čerlerdir. Zaten ├žo─ču zaman bu kadar negatif tepkiler bir de─čere dokundu─ču i├žin ortaya ├ž─▒kmaktad─▒r.

M├╝┼čteri ├ž─▒kard─▒─č─▒ de─čerler listesini birka├ž kez g├Âzden ge├žirerek sonunda 10 adete kadar indirir. Ard─▒ndan bu listeyi ├Âncelik s─▒ras─▒na sokar.

├ľnceliklendirdi─či listeden emin olmal─▒d─▒r. Sonra her bir de─čerin kendisi i├žin ne ifade etti─čini 3-4 c├╝mle ile a├ž─▒klayacak ┼čekilde yazar. Bu a├ž─▒klamalar ileride kendisine hat─▒rlat─▒c─▒ ve tan─▒mlay─▒c─▒ referanslar olaca─č─▒ndan bir iki kelime yazmak yeterli de─čildir. Ayn─▒ ┼čekilde upuzun bir paragraf halinde karma┼č─▒kla┼čan bir metin de anla┼č─▒l─▒r olmaktan ├ž─▒kabilir. ├ľnemli olan, i├žeri─či karma┼č─▒k veya gereksiz olmayacak kadar k─▒sa, anlam─▒n─▒  kaybetmeyecek kadar uzun tutabilmektir.

Ko├žla birlikte ger├žekle┼čtirilecek liste olu┼čturma s├╝recinden sonra de─čerler belirlenir. M├╝┼čteri bu listeyi daha geni┼č bir zamanda g├Âzden ge├žirip teyit etmelidir. Gerekirse revize edip son halini almas─▒n─▒ sa─člamal─▒d─▒r.

De─čerlendirme

De─čerler Listesi kritik karar a┼čamalar─▒nda yap─▒lacak se├žimlerin ki┼činin de─čerlerine uyumlu olup olmad─▒─č─▒n─▒ teyit edebilmesine yarayan olduk├ža ├Ânemli ve faydal─▒ bir referanst─▒r.

─░nsanlar fark─▒nda olmasa da de─čerlerine uymayan bir konuya giri┼čtiklerinde belirli bir a┼čamada mutlaka bir sorun ya┼čarlar. Giri┼čtikleri konuda ne kadar ba┼čar─▒l─▒ g├Âr├╝n├╝rlerse g├Âr├╝ns├╝nler i├žten i├že kendilerini rahat hissetmezler, uyumsuzluk ya┼čarlar. Ba┼čtan bu uyumu teyit etmek, hem al─▒nacak yolun hem harcanacak eme─čin bo┼ča gitmemesini sa─člar. Vizyon ├žal─▒┼čmas─▒, hedefler ve benzeri bir├žok noktada de─čerler listesi olduk├ža destekleyici bir yard─▒mc─▒ olacakt─▒r.

Sonu├ž

T├╝m ko├žluk ara├žlar─▒ gibi De─čerler Listesi Arac─▒ da bir ara├žt─▒r. M├╝┼čteriye ve s├╝rece sa─člayaca─č─▒ katk─▒ kadar ├Ânemli ve de─čerlidir. Kullan─▒laca─č─▒ zaman m├╝┼čterinin beklentisi sorulmal─▒, onay─▒ al─▒nmal─▒ ve ayn─▒ zamanda kataca─č─▒ de─čer de ├Ânceden sorgulanmal─▒d─▒r.

Di─čer bir├žok ara├žtan farkl─▒ olarak de─čerler listesi ilk defa ko├žluk alanlar i├žin ├Ânemli bir ba┼člang─▒├ž noktas─▒d─▒r. Her ne kadar sorup onay almak ┼čartsa da ilk ba┼čta neredeyse olmazsa olmaz denebilir.

E─čer ko├žluk alan birisi veya m├╝┼čterim olarak bu yaz─▒y─▒ okuyorsan─▒z ├Âncelikle bunu en az bir kere benimle veya kendi ko├žunuzla birlikte uygulay─▒n. O zaman esas─▒n─▒ ├Â─črendikten sonra kendi ba┼č─▒n─▒za ilerleyebilirsiniz. Ba┼člang─▒├žta tek ba┼č─▒n─▒za ne oldu─čunu ve nas─▒l anlam y├╝klenece─čini bilmeden yaparsan─▒z beklentinize uygun sonu├žlar alamayabilirsiniz.

E─čer yeni bir ko├žsan─▒z bana ula┼č─▒n ve birlikte ara├žlar ├╝zerine bir ├žal─▒┼čma yapal─▒m. B├Âylece ko├ž olarak geli┼čiminize katk─▒ sa─člayacak bu ve benzeri bir├žok ara├žla ilgili deneyimler elde edebilesiniz.

Hepiniz sevgiyle, mutlulukla ve ko├žlukla kal─▒n.

K├Âksal G├╝rkan

Profesyonel Ko├ž, Mentor, E─čitmen, PMP┬«